Arkeoloji, insan davranışlarını tanımlamak ve açıklamak amacıyla  maddi kalıntıları inceleyen bir antropoloji dalıdır.

Öncelikli olarak tarih öncesi-yazının icat edilmesinden önceki zamanlar-insan geçmişiyle ilgilenen arkeoloji, bu tarihte var olan nesneler üzerinde odaklanır. Arkeologlar alet edevat, çanak çömlek ve bazıları 2. 5 milyon yıldan daha fazla geçmişe sahip olan nesli tükenmiş kültürlerin mirası olarak değerlendirilen kalıntılar üzerinde inceleme yaparlar.

Bu nesneler ve bulundukları yerlere bırakılış tarzları, insan davranışını anlamak için bir bakış açısı sunar. Örneğin, sığ ve sınırlı mangal kömürü rezervlerinin üzerinde bulunan oksitlenmiş toprak, kemik parçaları, kömürleşmiş bitki kalıntıları, çevreye yayılan ateşten dolayı çatlamış kayalar ve çanak çömlekler, yiyecek pişirme ve hazırlama süreçlerini gösterir.

Bu kalıntılardan insanların yeme alışkanlıkları ve geçim etkinlikleri kolayca çıkarılabilir. Hatta bu kalıntıların iskelet kalıntılarıyla birlikte yorumlanması, geçmişte insan yaşamının biyo-kültürel açıdan da incelenmesine olanak tanır. Böylece arkeolog, yazılı metinlerin ilk defa ortaya çıktığı 5000 yıl öncesiyle kendini sınırlamak zorunda olan tarihçiden çok daha önceki tarihlere ilişkin bilgi ve bulgulara ulaşabilir.

Arkeologlar, tarih öncesi toplumlarda sınırlı değildir; eğer varsa, maddi kalıntıları destekleyen tarihi belgeleri de inceler. Okur-yazar toplumların çoğunda yazılı kayıtlar; çiftçiler, balıkçılar, işçiler, köleler ve benzer kişilerden oluşan avam tabakasından çok, yönetici seçkinler ilgilidir. Bundan dolayı yazılı kalıntıların arkeologlara yalnızca yalnızca arkeolojik kalıntılardan öğrenebileceklerden daha fazlasını söyleyebildiği gibi, arkeolojik kalıntılar da tarihçilere, yazılı belgelerden öğrenebileceklerinden fazlasını ortaya koyabilir.

Arkeologlar genelde insanların geçmişi üzerinde yoğunlaşır; ancak önemli sayıda arkeolog, ilgilerini günümüz dünyasının maddi nesnelerine yöneltmiştir. Buna bir örnek olarak, William Rathje tarafından 1973 yılında Arizona Üniversitesi'nde başlatılmış olan Çöp Projesi gösterilebilir. Ev halkı atıklarının incelendiği bir çalışma olan Çöp Projesi, günümüzün toplumsal konularıyla ilgili şaşırtıcı bilgiler üretmeyi sürdürmektedir. Proje aynı zamanda sosyologların, iktisatçıların ve diğer sosyal bilimcilerin verilerini elde etmek için kullandığı görüşme ve anket tekniklerinin geçerliliğini sınamaktadır.

Ortaya çıkan sonuçlar, insanların inandıkları ve yaptıklarının söyledikleri şeylerle gerçekte yaptıkları arasında büyük farklılıklar olduğunu gösterir. Örneğin, 1973'te Tuscon'da alkol tüketimi oranını bulmak amacıyla bir anket oluşturmak ve uygulamak için geleneksel teknikler kullanılmıştır.

Şehrin bir kesiminde ankete katılan ev halkının %15' i bira tükettiğini belirtmiş ancak katılımcılar tüketilen bira kutusu miktarının sekizi aşmadığını söylemiştir. Bununla birlikte, bu bölgede gerçekleştirilen çöp analizine göre katılımcıların %80'ninden fazlası bira tüketiyordu ve bu oranın %50'si haftada sekiz kutu biradan fazlasını çöpe atıyordu.

Çöp projesinin ortaya çıkardığı bir diğer ilgi çekici bulgu da, sığır eti fiyatlarının zirveye ulaştığı ve hep yüksek seviyede seyrettiği 1973 yılında ev halkı tarafından çöpe atılan sığır eti miktarının da paralel olarak artmış olmasaydı. Sağduyumuz bize tam tersinin doğru olması gerektiğinin söylese de, yüksek fiyat ve malın az bulunurluğu, ziyan edilen et miktarıyla ters değil, doğru orantılıydı. Bu bulgular, yalnızca geleneksel görüşme ve anket tekniği kullanıldığında insan davranışı hakkında nasıl yanlış yorumlar yapabileceğimizi göstermesi açısından son derece önemlidir. Benzer şekilde insanlara gerçekte yaptıklarıyla yaptıklarını sandıklarının her zaman birbiriyle örtüşmediğini göstermesi açısından da önemi yadsınamaz.

1987'de Çöp Projesi kapsamında ABD ve Kanada'nın değişik bölgelerindeki çöp depolama alanlarında kazı yapılmaya başlanmıştır. Bu çalışmadan ilk elde edilen veriler, hangi maddelerin çöp depolama alanlarına götürüldüğünü ve burada nasıl bir süreç yaşandığını gösterdi. Bir kez daha, genel kanıların aslında gerçekleşen şeyle uyuşmadığı ortaya çıktı. Örneğin gazete gibi doğada biyolojik olarak ayrışabilen maddelerin çöp depolama alanlarına gömüldüğünde, çürümelerinin çok daha fazla zaman aldığı görüldü. Bu tür bilgiler katı atık depolamasıyla ilgili sorunları çözme konusunda önemli adımlar atmamıza yardımcı olmaktadır.

Kategoriler:

Yapılan Yorumlar

Henüz kimse yorum yapmamış.

Bu sayfada yer alan bilgilerle ilgili sorularınızı sorabilir, eleştiri ve önerilerde bulunabilirsiniz. Yeni bilgiler ekleyerek sayfanın gelişmesine katkıda bulunabilirsiniz.

Yorum Yapın

Adınız:
E-Mail:
Mesajınız:
Doğrulama: Güvenlik Kodu
 
Hosts Dosyası Nedir?     Ekinoks Nedir?     Vista Transformation Pack 5.5     Avedesk 1.3 Bölüm 1     Samsung'un 32 GB Flash Sürücüsü Görücüye Çıktı     İntel'in Core 2 Duo E6400'ü %56'lık oc ile fiyat-performans kralı     M-Audio MobilePre USB - USB Beslemeli, Pre-amplifikatörlü USB Ses Kartı     Cubase 4 - Devrimci bir kilometre taşı Müzik prodüksiyon yazılımı.     İşte Karşınızda Yeni Honda Civic     M-Audio, Avid/Digidesign tarafından satın alındı - İki dev birleşti     VW Touran CCS (BiZEL Motorlu Tek Araç)     Avedesk Bölüm2     Windows Vista Güncelleştirme Paketi     StrokeIt 9.5     AMD: Fusion ile CPU ve GPU'yu Birleştiriyor.     Murat Günak kimdir?     Arama Motorları Nasıl Çalışır?     NanoTeknoloji Nedir?     VW Tiguan ( Küçük Touareg )     Java Destekli Telefonlar için 3D Performans ve Kalite Testleri     Barkod Nedir?     Cubase 4 - Kontrol Odası (Control Room)     C-Metisse (Citroen'in Yeni Bombası)     SSL Nedir? Nasıl Çalışır?     MouseIMP Pro     Avedesk Bölüm 3 - Ave Scripter Eklentileri     Beklenen oyun: Trackmania UNITED çıktı!     H-racer ve Hydrogen Station     Windows Vista Sidebar     Ürün İncelemesi: Toshiba USB 2.0 1GB Flash Bellek     Ürün incelemesi: Saitek P3000 Wireless PRO Gamepad     Ürün İncelemesi: APC Back-UPS RS 1000VA Kesintisiz Güç kaynağı(KGK)     VISTA TRANSFORMATION PACK 6.0     Ekran Kartları Nasıl Çalışır?     AMD FireSTREAM Kartlara Logosunu Verdi     Pardus Linux 2007 Beta 2     Nintendo Wii Haber Kanalı Artık Yayında     Hidrojen Kullanan Otomobil Sayısı Her Geçen Gün Artıyor!     Samsung'tan Dünyanın En İnce Cep Telefonu     Apple iPhone     Yüzyılın icadı: Erke Dönergeci     Saab Bio Power     Mobility Radeon X1900     Vista'nın da çıkmasıyla beraber 4 çekirdekli işlemciler artık standart hale geliyor     Super Mario artık Nintendo Wii ‘de     10.000 Pardus     TecrubeliPilotAraniyor.COM     Avedesk Eklentilerin Ayarlanması     Ford Mustang Giugiaro Konsept     Dünyanın İlk Boxer Turbo Dizel Motoru     Dizüstü Canavarı: Monster T2-Rex T72M575U1     ATI Catalyst 7.2 Sürücüleri Çıktı!     Microsoft Virtual PC 2007     Kuantum Bilgisayarlar Geliyor     Yüzyılın yarış oyunu: Test Drive Unlimited!     Video oyunları çocukları zayıflatıyor     Yahoo Messenger Vista !     MSN alternatifi, kullanıcıların yeni gözdesi: Trillian     Vista üzerinde IIS 7.0 Kurulumu     Kuantum Bilgisayarlar     HP iPAQ Voice Messenger 510 ; Ses tanıma, Wi-Fi, Windows Mobile 6.0 hepsi bir arada     F1'e geri sayım…     Casper, dört çekirdekli Intel CoreTM 2 Quad Q6600 işlemciye sahip yeni modelini pazara sundu.     Toshiba'dan 51 GB HD DVD     Corel WordPerfect Lightning' in halka açık beta sürümünü yayımlıyor!     Intel 11X Fabrikasını Yenliyor     Far Cry'ın devam oyunu, muhteşem grafikleriyle: Crysis     Değişen İklim Değil,Enerji Olsun!..     Küresel Isınmanın Nedenleri? Sebepleri?     IBM Dünya'nın En Güçlü Bilgisayarını Geliştriyor     Elbit Systems VIPeR "avcı-katil" robotu çıkarıyor     Vista Aero Reloaded     Hard Disk Pazarının Kralı: Seagate     Oyunlar yeni bir boyut kazandı: TrackIR!     Yod'm 3D     Yahoo'dan Sınırsız Email Kapasitesi     Hava Kirliliğini Arttıran Sıcaklık İnversiyonu- Bölüm2     AeroClear Glass for Vista Theme     Türk insanına has Google Logoları…     Adobe'den Ücretsiz PDF Oluşturma Hizmeti     Hava Kirliliğini Arttıran Sıcaklık İnversiyonu- Bölüm1     Vista'da Farklı Temalar Kullanmak     NuSphere PhpED IDE     Google Spreadsheets     Ati HD2900XT, Nvidia 8800GTX'a Karşı: Crysis Demo ve 3DMark06 Testleri     768MB 8800GTX, 512MB ATI HD 2900XT, 640MB 8800GTS Oyun ve 3DMark06 Testleri     Nükleer Santraller: Nasıl Çalışır? Problemleri Nelerdir?     Mucitlerimiz Gün Işığına Çıkıyor     İTÜRO     Free Loader güneş pili     Vestel, Tamamen Türk Yapımı Yakıt Pili Üretti     İTÜ Robot Olimiyatları     Hovercraft: Sınır Tanımayan Araç     Beynimiz Nasıl Öğreniyor?     Kuzey Işıkları'nın Dansı     Yenilenebilir Enerji Kaynakları Nelerdir?     Adobe CS3 ile Mac'te, Daha Fazla Şey Yapın     Boğaziçi Üniv. Robot Günleri     Motorlarda Piston Tipleri ve Kullanılan Malzemeler     Güneş Enerjisi Nedir?    
Coğrafya
Coğrafya Sitesi
Tarih Sitesi
Türkçe Sitesi
Bilgi Sitesi
Bilgiler