02/12/2014 1:05
Elleri, kolları ya da ağızları olmadan böcek yakalayabilen veya etçil bir beslenme hayatı süren canlılar gerçekten var mıdır? Evet, vardır ve dünya üzerinde pek çok grup bitki kısmen ya da tamamen etobur özellik gösterebilmektedir. Olağanüstü böcek yakalama başarısı gösteren bu canlıların özel av teknikleri  her zaman merakla izlenmiştir.

Böcek yiyen bitkiler olarak da adlandırılan bu bitkilerin yaprakları böceği yakalayıp sindirebilecek özellikte bir yapıya sahiptir. İbrik otu ve sinek kapan en çok bilinen böcek yeme özelliğine sahip bitkilerdir.

Peki neden bu bitkiler böcek yeme ihtiyacı hissederler? Özellikle incelendiğinde bu tür bitkilerin besin bakımından fakir topraklarda yaşadığı görülür. Yaşadıkları ortamdan alamadıkları azotu, yakaladıkları böceğin protinini sindirerek kullanırlar. Peki bu bitkiler böcek avlamadan yaşayamazlar mı? Yaşayabilirler fakat böcekle avlanmalarına kıyaslandığında  gelişimleri çok daha yavaş olur. Ayrıca bitkilerde gözlemlenen bu hareket bilinçli değil, tamamen basit turgor prensipleri ile gerçekleşir.

Etobur terimi daha çok hayvanlar için kullanılan bir terim olmasının yanında günümüzde etle beslenen etobur yapıda 600 kadar bitki çeşidi bulunmaktadır. Etobur olan bu bitkiler tıpkı diğer gerçek bitkiler gibi tüm özelliklere ve donanımlara sahiptirler. Fotosentez de yapabilen bu canlılar fakir topraklardan alamadıkları bazı mineraller için böcekleri tüketirler.

Etobur bitkiler hangi şartlarda yaşarlar? Neden böcek tüketmek zorundadırlar?

Çoğu etobur bitki sulak, bataklık özelliği gösteren, toprağı az yerlerde yaşar. Bazı özelleşmiş türleri ise kayalık ve kurak yerlere adapte olmuştur. Bu bitkiler alamadıkları mineralleri alabilmek için bazı değişimlere de uğramışlardır. Diğer bitkiler gibi iletim demetlerine sahip, yeşil ve çiçekli bitkilerdir. Hatta böcekleri cezbetmesi açısından son derece renkli ve güzel kokuludurlar. Böceksiz bir yaşam gelişimleri için oldukça az değerlidir ve sağlıklı büyümeleri için bir engeldir. Bitkiler protein yapımı için gerekli azotu ve hücre duvarı için gerekli kalsiyumu sağlayabilmek için bu tür bir besin alma evrimleşmesi geçirmişlerdir. Çekirdeğin yapısına katılan fosfatı ve klorofil için gerekli demiri de sağlayarak yaşamsal faaliyetlerini sağlıklı bir şekilde devam ettirmekte ve neslini sürdürebilmektedirler.

SİNEKKAPAN BİTKİSİ

Sinekkapan (Dionaea muscipula) bitkisi etobur bitkiler arasında en çok bilinendir. Yaprakları saniyenin onda biri hızında açılıp kapanabilme özelliğindedir.

Çanak benzeri yaprakları olan, cazibeli kokuya sahip bir bitkidir. Yapraklarının yüzeyi tüycüklerle kaplıdır ve canlı bu yüzeye konduğu anda hızlıca kapanır ve içeride hapsolur. Bu bitkilerin, saniyede 200 kere kanat çırpabilen sinekleri kaslı yapıya sahip olmamalarına rağmen, nasıl bir manevra ile içeriye doğru hapsettiği hala bilim adamları için merak konusudur.

GÜNEŞGÜLÜ BİTKİSİ

Güneşgülü bitkisi de tıpkı sinekkapan bitkisi gibi yapraklarının dış yüzeyinde tüycükler bulundurur. Yuvarlak yapıdaki bu yapraklar canlı yüzeye geldiği anda yapışkan bir sıvı salgılar ve kaçmasını engelleyerek kısa sürede içe doğru kıvrılır. Yaprakların dokunaçları üzerinde nektar, yapışkan madde ve enzim salgılanır. Sinekler, böcekler hatta kelebekler bu tuzağa kolayca kapılmaktadır. Çünkü güneşgülünün dokunaçları hemen heryöne kıvrılabilme özelliğine sahiptir ve böceği hemen sarmalamaktadır.

SUİBRİÄžİGİLLER

Nepenthes türü olan bu bitkilerin yaprakları dibinde su bulunan bir tüp şekline sahiptir. İçi sindirim sıvısı ile dolu sürahiye benzer bu bitkiye yaklaşan canlılar kaygan yüzeyden dolayı tutunamayarak kayar ve bu sıvı içerisine boğulurlar. İçi sindirim sıvısı ile dolu bu tuzaklar kısa sürede sineklerin hareketsiz kalmasına neden olur. Ağdamsı  ve mumsu bir yapıya sahip olan bu sıvının içeriği ise tam olarak hala bilinememektedir.

Balık ‘yiyen' bitkiler var mıdır?

Suda yüzen bir tür keseotu ( Utricularia )  supireleri

minik küçük su canlıları ile beslenmektedir. Saplarında bulunan küçük keseciklere dokunan canlı bitkiyi uyarır ve büyük bir hızla bu kesecikler açılarak su ile beraber canlıyı içerisine hapseder. Kesecikler kapandıktan sonra içeriye dolan su özel salgıbezleri ile dışarı tekrar pompalanmaktadır. Böylece kese tekrar hazır hale gelir.

ETOBUR BİTKİ GRUPLARI

-    Sürahi şeklinde olan bitkiler; tıpkı sürahi gibi üstte uzun bir boyuna, altta ise balonsu su haznesine sahiptirler. Üst kısma gelen böcek nekadar çırpınsa da boyundan aşağıya doğru kayar ve balonsu haznede salgılanan enzimler tarafımdan sindirilir. Daha çok küçük böcekleri yiyebilen bu grup bitkilerin içinde bir de Raja adında, küçük fare ve bazı kertenkeleleri de yiyebilen büyük bitkiler  vardır.

-    Böcek kağıdı bitkileri; yaprakları üzerinde tüylere sahiptir ve bu tüyler böcekleri cezbeden parlak yapışkan sıvı salgılamaktadırlar. bu tür içerisinde Gökkuşağı bitkisi özellikle çöllerde yaşamaktadır.

-    Venüs kapanı bitkileri; menteşeli bir dişliye veyahut mideyelere benzetilebilir. Orta kısımda bulunan tüylere dokunan böcek bitkiyi uyarır ve bitki hızla kapanarak arada böceği sıkıştırır. Bu böceğin sindirimi birkaç haftayı bulabilmektedir.

-    Kese şeklindeki bitkiler; kese şeklinde bir yapıya sahiptir. Böcek açık kese ucuna dokunduğu anda bir basınç oluşturarak böceği emer ve  kendine doğru çeker.

-    Istakoz kavanozu bitkileri; Y harfi şekilli bir böcek yakalayıcısıdır. Ağız kısmında bulunan tüyler böceği çırpınsa dahi hızla aşağıya doğru iter. Y'nin alt kısmı diyebileceğimiz mide bölümünde hızla sindirilirler.

Kategoriler:

Yapılan Yorumlar

Henüz kimse yorum yapmamış.

Bu sayfada yer alan bilgilerle ilgili sorularınızı sorabilir, eleştiri ve önerilerde bulunabilirsiniz. Yeni bilgiler ekleyerek sayfanın gelişmesine katkıda bulunabilirsiniz.

Yorum Yapın

Güvenlik Kodu
AMD'nin Üç Çekirdekli(triple-core) Phenom İşlemcileri Hazır     Teclast M26: Tamamen Dokunmatik Cep Telefonu     Call of Duty 5: Yapım Aşamasında Olduğu Duyuruldu     HP, RAM'lara Çağ Atlatmaya Hazırlanıyor     Tom Clancy's Splinter Cell Conviction     .htaccess Dosya Oluşturma     SMF CSS Düzenlemeleri İle Tema Yapımı     Ubuntu 9.04 sürümü yayınlandı     Enerji tasarruflu monitör     Windows 7'de güvenlik açığı bulundu     Windows Live Yenilendi     Joomla!     SMF için ufak ipuçları     Samsung'dan Daha Çok Alan Daha Az Enerji     Ürün inceleme: Brando Ekran Koruyucu Film     Yeni Blogculara Altın Öğütler     Hafıza Yöntemleri - Hafızamızı En İyi Nasıl Kullanırız?     Sıcak Su Kazanlarının Parçaları ve Emniyet Elemanları     Google Katili WolframAlpha Geliyor !     Kalp Hastalıklarının Tedavisinde Yeni Buluşlar     Siber Dünya Ve Bilgi Güvenliği     Mevsimler ve Oluşumu     Moral Ve Motivasyon     Gürcistan     Suriye     Lübnan     Arnavutluk     XX. Yüzyılda Nükleer Güç     Silverlight 3.0 Seminerleri     Video Kaydı ve Gösterilmesi     Asit Yağmurları Nedir ? Nasıl Oluşur ? Etkileri Nelerdir ?     Trafik Mühendisliği     Türkiye'nin Ekonomik Coğrafyası     Çocuklar İçin Ucuz Bilgisayar     Ütü Nedir? Nasıl Çalışır?     Ne Sitesi Açsam Da Çok Para Kazansam?     Andromeda'nın Tarihçesi     Romatizma Nedir? Hava Şartlarının Romatizmaya Etkisi Var Mıdır?     Et Yiyen(Etobur) Bitkiler     Fosfor Nedir? Fosfor Döngüsü ve Fosforun Vücudumuzdaki İşlevi     "1 Nisan" Çelişkisi Nedir? 1 Nisan'da Şaka Yapmak Neden Yanlıştır?     Https Nedir? Twitter'da Güvenli Https Nasıl Aktif Hale Getirilir?     Lotus Bitkisi ve İnanılmaz Özellikleri     Şeker Hastalığı(Diyabet) Nedir? Belirtileri ve Türleri Nelerdir?     Enerji İçecekleri ve İnsan Vücuduna Etkisi     Biyomalzeme: Vücutta Kullanılan Yapay Malzemeler     Kingston DataTraveler Ultimate G2 - Usb 3.0 Bellek İncelemesi     ‘İnsan' Olmak     Atanamayan Öğretmen Mi? Ataması Yapılmayan Öğretmen Mi?     Dünyada Yeni Bir Akım: Facebook Çılgınlığı     Tim Berners- Lee Kimdir?     Mitoloji Nedir? Nasıl Oluşmuştur?     Felsefeyi Anlamak     Fen Bilimleri Nedir?     Din ve İnsanın İç Dünyası Arasındaki İlişki Nasıldır?     Ahtapotların Yaşamı ve Bilinmeyen Özellikleri     Biz İnsanlar Neden Koyun Gibi Yaşıyoruz?     Müzik ile Tedavi Mümkün Müdür?     Özgeçmiş(CV) Nedir? Kaliteli Bir CV Nasıl Hazırlanır?     Uzun Yaşamın Formülü Nedir?     Yedikule Zindanları Efsanesi     Dinozorlar: Dev Sürüngenlerin Yok Oluşu     Mumyalama Nedir? Nasıl Yapılır ve Mumyalamanın Tarihçesi     Adet Düzensizliği Nedir?     Pellegra Hastalığı Nedir?     Tahin Nasıl Yapılır? Faydaları ve Zararları Nelerdir?     Doğanın Mucizesi: Polen     Çocuğunuzun Sözel-Dilsel Zekaya Sahip Olduğunu Nasıl Anlarsınız?     Reyting Nedir? Nasıl Ölçülür?     Msp Messenger Nedir? Nasıl Kullanılır?     Anason Bitkisi Nedir? Faydaları Nelerdir?     Bir Milyon Dolarlık Köpek: Tibet Mastifi     Otizm Nedir? Tedavisi Mümkün Müdür?     Uykuda Yatış Pozisyonumuz Nasıl Olmalıdır?     İkinci El Otomobil İncelenirken Bakılması Gereken En Önemli Noktalar Nelerdir?     Bilişim Suçu Ne Demektir?     İnternet Mecrasında Farklı Bir Akım: Sözlükler     E-Ticaret Nedir? İnternetten Nasıl Ticaret Yapılır?     El ve Ayak Bakımı Nasıl Yapılmalıdır?     Tapınak Şövalyeleri Kimdir?     Kozmetik Ürünlerin Cilde Zararı Var Mıdır?     Paskalya Adası Heykellerinin Sırrı     Saçlarda Kepeklenmenin Nedenleri ve Tedavi Yöntemleri     Ballıca Mağarası - Tokat     Mayoz Bölünme Nedir? Evreleri Nelerdir?     Düztabanlık Nedir? Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri Nelerdir?     Kızamık Nedir? Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri Nelerdir?     Bazı Canlıların Görme Duyuları ve İlginç Özellikleri     Kalıtım ve İnsan     Parkinson Hastalığı Nedir? Tedavisi Nasıl Yapılır?     Unutkanlığın Nedeni Nedir? Güçlü Bir Hafıza İçin Yapılması Gerekenler Nelerdir?     Sağlıklı Kilo Almak İçin Neler Yapılabilir?     Kıl Dönmesi Nedir? Sebepleri, Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri Nelerdir?     Damar Sertliği Nedir? Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri Nelerdir?     Mide Ülseri Nedir? Tedavisi Nasıl Yapılır?     Esperanto Nedir?     Karpuzun Faydaları Nelerdir?     Astroloji Nedir? Tarihteki Gelişimi Nasıldır?     Güneş Enerjisi İle Çalışan Araba     Kamburluk Nedir? Sebepleri ve Tedavi Yöntemleri Nelerdir?    
Coğafya Tarih Sitesi Matematik Sorusu Türkçe Sitesi